Hệ thống CCTV thường được lắp đặt ngoài trời, trên cao, đi dây dài và kết nối với nguồn điện – Internet. Vì vậy, sét lan truyền và nhiễu điện từ là nguyên nhân hàng đầu gây hư hỏng camera, đầu ghi và mất tín hiệu. Việc chống sét – chống nhiễu cho hệ thống CCTV không chỉ giúp bảo vệ thiết bị mà còn đảm bảo hệ thống hoạt động ổn định, bền bỉ lâu dài.
1. Vì sao hệ thống CCTV dễ bị sét và nhiễu?
1.1. Sét đánh trực tiếp và sét lan truyền
- Camera thường lắp:
- Trên cột, mái nhà, tường ngoài
- Kéo dây dài hàng chục mét
- Khi sét đánh:
- Có thể đánh trực tiếp
- Hoặc lan truyền theo đường điện, dây mạng, dây tín hiệu
👉 Hậu quả:
- Cháy camera
- Hỏng đầu ghi
- Mất toàn bộ hệ thống
1.2. Nhiễu điện từ và nhiễu nguồn
Nguồn gây nhiễu phổ biến:
- Động cơ, máy bơm, máy hàn
- Biến tần, thang máy
- Dây điện công suất lớn đi song song
👉 Hậu quả:
- Hình ảnh nhiễu, sọc
- Mất tín hiệu chập chờn
- Camera hay reset, treo
2. Hậu quả khi không chống sét – chống nhiễu cho CCTV
- Cháy camera, đầu ghi, switch
- Mất dữ liệu quan trọng
- Chi phí thay thiết bị cao
- Gián đoạn giám sát an ninh
- Ảnh hưởng uy tín với khách hàng/doanh nghiệp
3. Cách chống sét hiệu quả cho hệ thống CCTV
3.1. Lắp thiết bị chống sét lan truyền (SPD)
Đây là biện pháp bắt buộc cho hệ thống ngoài trời.
Vị trí lắp SPD:
- Đường nguồn 220V vào đầu ghi
- Đường dây mạng LAN
- Đường dây tín hiệu camera (Analog/IP)
👉 SPD sẽ xả xung sét xuống đất khi có quá áp.
3.2. Chống sét cho camera ngoài trời
- Dùng camera có:
- Vỏ kim loại
- Chống sét tích hợp (TVS diode)
- Lắp thêm:
- Bộ chống sét cho từng camera (nếu khu vực sét mạnh)
3.3. Hệ thống tiếp địa (nối đất) đúng kỹ thuật
Đây là yếu tố quan trọng nhất.
Yêu cầu tiếp địa:
- Điện trở đất ≤ 10Ω (tốt nhất ≤ 5Ω)
- Cọc tiếp địa bằng:
- Thép mạ đồng
- Đồng nguyên chất
- Dây tiếp địa:
- Tiết diện ≥ 16mm² (tối thiểu 10mm²)
👉 Tất cả thiết bị phải chung một hệ thống tiếp địa:
- Camera
- Đầu ghi
- Tủ rack
- Chống sét
3.4. Không nối mass tùy tiện
❌ Sai lầm thường gặp:
- Nối mass camera vào lan can, cửa sắt
- Nối tạm vào đường ống nước
👉 Điều này có thể:
- Không xả được sét
- Gây vòng lặp đất (ground loop)
4. Cách chống nhiễu cho hệ thống CCTV
4.1. Đi dây đúng kỹ thuật
- Không đi song song dây camera với dây điện 220V
- Khoảng cách tối thiểu:
- ≥ 30cm với dây điện
- Nếu bắt buộc:
- Đi vuông góc
- Dùng ống kim loại chống nhiễu
4.2. Sử dụng cáp chất lượng cao
- Camera Analog:
- Cáp đồng trục lõi đồng 100%
- Camera IP:
- Cáp mạng CAT5e / CAT6 lõi đồng
- Có chống nhiễu (FTP/STP) nếu môi trường nhiễu cao
4.3. Dùng nguồn camera ổn định
- Nguồn rời chất lượng cao
- Tránh nguồn rẻ, không lọc nhiễu
- Ưu tiên:
- Adapter chính hãng
- Nguồn tập trung có lọc nhiễu
4.4. Tách riêng nguồn camera và nguồn thiết bị công suất lớn
- Không dùng chung ổ cắm với:
- Máy bơm
- Tủ lạnh
- Máy điều hòa
4.5. Dùng thiết bị mạng chất lượng
Với camera IP:
- Switch PoE chính hãng
- Router có chống nhiễu, chống sét cổng LAN
- Hạn chế switch giá rẻ không nhãn mác
5. Giải pháp chống sét – chống nhiễu theo từng mô hình
Gia đình – nhà phố
- SPD cho nguồn đầu ghi
- Tiếp địa cơ bản
- Cáp chất lượng tốt
Cửa hàng – văn phòng
- SPD nguồn + LAN
- Tủ rack nối đất
- Switch PoE có bảo vệ
Nhà xưởng – khu công nghiệp
- Hệ thống tiếp địa riêng
- SPD nhiều cấp
- Cáp chống nhiễu FTP/STP
- Đi dây trong ống kim loại
6. Những sai lầm thường gặp cần tránh
- Không làm tiếp địa
- Chỉ chống sét nguồn, bỏ qua LAN
- Dùng dây tiếp địa quá nhỏ
- Dùng cáp kém chất lượng
- Đi dây camera chung với dây điện
7. Kết luận
Chống sét – chống nhiễu cho hệ thống CCTV không phải là chi phí phụ, mà là đầu tư bắt buộc để:
- Bảo vệ thiết bị
- Giữ hệ thống ổn định
- Tránh thiệt hại lớn về tài sản và dữ liệu
Một hệ thống camera tốt phải đi kèm thi công đúng kỹ thuật và giải pháp bảo vệ toàn diện.

